Қазіргі таңда интернет адам өмірінің ажырамас бөлігіне айналды. Біз онлайн сауда жасаймыз, ақша аударамыз, әлеуметтік желі қолданамыз және түрлі қызметтерді интернет арқылы аламыз. Алайда технологияның дамуы жаңа қауіптің де пайда болуына себеп болды. Соның бірі – интернет алаяқтық. Бұл бүгінде әлем бойынша кең таралған қылмыстардың бірі болып отыр.
Интернет алаяқтары адамдарды алдау үшін түрлі тәсіл қолданады. Олар жалған сайттар ашады, әлеуметтік желіде өтірік аккаунт жүргізеді, банк қызметкері немесе жеткізу компаниясы болып хабарласады. Кей жағдайда адамдарға «ұтыс ұттыңыз», «жеңіл несие береміз» немесе «арзан бағада тауар сатамыз» деген хабарламалар жіберіледі. Сеніп қалған адам өзінің жеке мәліметін немесе банк картасының нөмірін беріп қояды. Соның салдарынан қаржысынан айырылып жатады.
Интернет алаяқтықтың ең қауіпті тұсы – оның өте тез таралуы және қылмыскерлерді анықтаудың қиындығы. Олар жалған аккаунттарды оңай ауыстырады, шетелдік серверлерді пайдаланады және адамдардың сеніміне психологиялық әдістер арқылы кіреді. Әсіресе егде жастағы адамдар мен интернет қауіпсіздігін толық білмейтін жастар жиі алданып қалады.
Қазіргі кезде онлайн саудаға байланысты алаяқтық көбейіп отыр. Кейбір адамдар әлеуметтік желі арқылы алдын ала ақша алып, кейін байланысқа шықпай қояды. Сонымен қатар жалған инвестициялық жобалар мен «тез байып кету» схемалары да кең таралған. Мұндай жарнамалар адамдардың оңай ақша табуға деген сенімін пайдаланады.
Менің ойымша, интернет алаяқтықпен күресу үшін ең алдымен халықтың цифрлық сауаттылығын арттыру қажет. Әр адам жеке мәліметін ешкімге бермеуді, күмәнді сілтемелерге кірмеуді және тексерілмеген сайттарға сенбеуді үйренуі керек. Сонымен бірге мемлекет тарапынан киберқауіпсіздік шараларын күшейтіп, алаяқтарға қатысты заңды қатаңдату маңызды.
Алмаз МАРАТҰЛЫ
Қорытындылай келе, интернет алаяқтық – заман талабымен бірге өсіп келе жатқан күрделі мәселе. Ол тек қаржылық шығын ғана емес, адамдардың сенімі мен қауіпсіздігіне де үлкен зиян келтіреді. Сондықтан әр адам интернетте сақ болып, ақпараттық қауіпсіздік ережелерін ұмытпауы қажет.
