Психологиялық зорлық-зомбылық: көрінбейтін қауіп

ашық дереккөзден

 

Тұрмыстық зорлық-зомбылық – қазіргі қоғамдағы ең өзекті әлеуметтік мәселелердің бірі. Ол адамның денсаулығына, психологиялық жағдайына және өмір сапасына үлкен зиян келтіреді. Тұрмыстық зорлық-зомбылық отбасы мүшелерінің бірінің екіншісіне күш көрсетуі, қорқытуы, кемсітуі немесе еркіндігін шектеуі арқылы көрінеді. Бұл мәселе тек бір отбасының ғана емес, бүкіл қоғамның қауіпсіздігі мен әл-ауқатына әсер етеді.

Зорлық-зомбылықтың бірнеше түрі бар: физикалық, психологиялық, экономикалық және жыныстық зорлық. Физикалық зорлық адамның денесіне зақым келтірумен байланысты болса, психологиялық зорлық қорлау, қорқыту, кемсіту және адамның намысына тию арқылы жүзеге асады. Экономикалық зорлық кезінде жәбірленушінің қаржылық мүмкіндіктері шектеліп, оған тәуелді жағдай жасалады. Осындай әрекеттердің барлығы адамның құқықтарын бұзып, оның қалыпты өмір сүруіне кедергі келтіреді.

Тұрмыстық зорлық-зомбылықтың ең ауыр салдары балаларға әсер етеді. Зорлық көріп өскен бала қорқыныш пен күйзелісті бастан кешіреді, оның психологиялық дамуы баяулап, қоғамға бейімделуі қиындайды. Кей жағдайда мұндай ортада өскен балалар болашақта зорлық-зомбылықты қалыпты құбылыс ретінде қабылдауы мүмкін. Сондықтан бұл мәселенің алдын алу ұрпақ тәрбиесі үшін де аса маңызды.

Тұрмыстық зорлық-зомбылықтың пайда болуына әртүрлі факторлар әсер етеді. Олардың қатарында отбасындағы түсіністіктің болмауы, агрессияны басқара алмау, зиянды әдеттер, әлеуметтік қиындықтар және құқықтық сауаттың төмендігі бар. Алайда қандай жағдай болмасын, зорлық-зомбылыққа ешқандай ақтау болмауы тиіс. Әр адам қауіпсіз ортада өмір сүруге және өз құқықтарының қорғалуына құқылы.

Бұл мәселемен күресуде заңның рөлі ерекше. Мемлекет зорлық-зомбылықтың алдын алуға бағытталған заңдарды жетілдіріп, жәбірленушілерге қажетті көмек көрсетуі қажет. Сонымен қатар қоғамда зорлық-зомбылыққа төзбеушілік мәдениетін қалыптастыру маңызды. Мектептерде, жоғары оқу орындарында және бұқаралық ақпарат құралдарында түсіндіру жұмыстары жүргізіліп, адамдар өз құқықтары мен міндеттерін білуі керек.

Қорытындылай келе, тұрмыстық зорлық-зомбылық – отбасының берекесін бұзып, қоғамның дамуына кері әсер ететін күрделі мәселе. Оған қарсы күресу тек құқық қорғау органдарының емес, бүкіл қоғамның міндеті. Өзара сыйластық, түсіністік және заңға құрмет болған жерде ғана қауіпсіз әрі бақытты отбасы қалыптасады. Сондықтан әрбір азамат зорлық-зомбылыққа бейжай қарамай, оның алдын алуға үлес қосуы қажет.

ФОТОГАЛЕРЕЯ

ЖАҚСЫ КІТАП - ЖАН АЗЫҒЫ

AQPARATPRINT